NEDERLANDERS
OVERZEE
Home

Inleiding

De afleveringen

DVD info

Filmfragmenten

Foto's

Lokaties in de wereld.

Gebruikte muziek

De pers 1983-6

Perspresentatie

Suriname

Credits

Links

Contact
De Lokaties
©  Fuga
Film
Produkties bv.
 
OVERZEE
NEDERLANDERS
Aflevering 8. VAN WAALSTRAAT TOT WALLSTREET.

Dit artikel verscheen in het Veronicablad in het seizoen 1985-1986.

Rond 1800 werd in de Verenigde Staten van Amerika een belang≠rijke grondwetsvergadering ge≠houden. Vertegenwoordigers van allerlei bevolkingsgroepen waren daarbij aanwezig: Engel≠sen, Nederlanders en zelfs Fran≠sen. En het scheelde maar ťťn stem of het Nederlands zou de officiŽle voertaal geworden zijn van wat nu de machtigste natie ter wereld is. Dat gebeurde dus niet. Maar nog steeds zijn er veel Nederlandse overblijfselen te vinden in de U.S.A. Over de Hollanders die naar Amerika trokken begin 17e eeuw gaat deze aflevering van "Nederlanders Overzee".

Omdat de door de Portugezen ontdekte vaarroute via Kaap de Goede Hoop naar het verre China en Japan voor de Hollan≠ders verboden gebied was, waren zij wel genoodzaakt om naar andere mogelijk≠heden te zoeken. Al voor het jaar 1600 waagden zij verschillende pogingen om via de Noordelijke IJszee en boven Rus≠land om naar het Verre Oosten te zeilen. Iedereen kent nog steeds het beroemde verhaal uit die tijd van de overwintering op Nova Zembla van Willem Barends en Jacob van Heemskerk. De Hollanders schreven geschiedenis in dat koude noorden, maar bereikten noch China noch Japan.

Nadat al meer dan tien jaar de route om het zuiden, de verboden route van de Portugezen, werd gekozen besloot men toch opnieuw een poging te wagen via de Noordelijke IJszee. De Engelsman Hudson namelijk strooide geruchten rond dat hij daar een doorvaarroute wist. Een≠maal in dienst van de V.O.C. en op weg naar Nova Zembla besloot hij echter het roer 180 graden om te draaien en naar Noord≠ Amerika te zeilen. Ook daar vond hij ech≠ter geen doorgang, wťl een brede rivier die nog steeds zijn naam draagt, de Hud≠son River.

Toen de geruchten van zijn ontdekking van dat gebied Nederland bereikten duurde het niet lang of verschillende kooplieden zonden er schepen heen om handel te gaan drijven met de Indianen. De artikelen die de Indianen te koop aan≠boden waren de huiden van herten en bevers. In die tijd een zeer lucratief artikel, dat de Hollanders al 100 jaar lang uit Rusland vandaan haalden.

De activitei≠ten van die loslopende kooplieden en opgerichte maatschappijtjes rond Man≠hattan liepen steeds meer uit de hand en ze beconcurreerden elkaar bij het leven. In 1621 werd dan ook de West Indische Compagnie opgericht waarvan het be≠stuur, de Heren Negentien, al snel het besluit nam om het eiland Manhattan aan te kopen en daar een fort te bouwen. Het was Peter Minuit die in 1625 voor de W.I.C. de koop van zijn leven sloot door voor zestig gulden aan ruilgoederen het hele eiland Manhattan van de Indianen te kopen.

In korte tijd werd het fort Amsterdam op≠getrokken en werden er huizen, kroe≠gen, een kerk en een molen gebouwd. Ook de galg ontbrak niet. Maar het vredi≠ge leven was ver te zoeken. Vooral het optreden van gouverneur Kieft bracht heel wat problemen. Zijn benadering van de Indianen lokte heel wat moeilijkheden uit en een sterke man was nodig om in de kolonie orde op zaken te stellen.

De W.I.C. koos daarvoor Peter Stuyve≠sant die al eerder in dienst van de Heren Negentien tijdens de strijd om Sint Maar≠ten in het CaraÔbisch gebied zijn eigen been had verruild voor een houten. Zijn afgeschoten been werd begraven op het eiland CuraÁao in een keurig koepelgraf. En met zijn houten been kon Peter Stuy≠vesant zijn regelmatige woede aanvallen uitleven op de houten vloer van zijn wo≠ning aan de rand van de stad Nieuw Am≠sterdam op het eiland Manhattan.

En het hielp. In korte tijd keerde orde en rust terug en verdubbelde het aantal inwo≠ners in een paar jaar tijd. Maar de Engel≠se kolonies in het noorden, in Nieuw En≠geland en in het zuiden in de staat Virgi≠nia groeiden nog veel sneller. Bovendien hadden zij zich voorgenomen om de Hollanders er met zoveel mogelijk mensen uit te werken. Zij noemden dat "crowding out the Dutch".

De talloze brieven die Peter Stuyvesant naar de Heren Negentien stuurden en waarin hij vroeg om meer manschappen, meer kanonnen en meer schepen werden niet beantwoord. Uiteindelijk zat er voor Peter Stuyvesant niets anders op dan zich zonder slag of stoot over te geven aan de Engelsen.

Nieuw Amsterdam werd New York,
Breukelen werd Brooklyn.
Heemstede werd Hampstead,
Vlissingen werd Flushing
en de Waalstraat werd Wallstreet.
Peter Stuyve≠sant, werd door de heren 19 van de West Indische Compagnie benoemd tot Gouverneur van de nieuwe Hollandse kolonie in Noord-Amerika. Hij moest orde op zaken stellen en deed dat met ijzeren vuist.
Aflevering 8.  VAN WAALSTRAAT TOT WALLSTEET.
Home             DVD              Naar top                    Naar aflevering 9.